NGHIÊN CỨU HỘI CHỨNG VÀNG DA TRÊN CÁ TRA (Pangasianodon hypophthalmus) NUÔI THÂM CANH TẠI ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG, VIỆT NAM

Abstract

The study was conducted to determine the factors related to the formation of jaundice in striped catfish (P. hypophthalmus) cultured in the Mekong Delta. A total of 127 ponds were surveyed, including 22 ponds had no disease signals and 105 ponds had diseased fish, of which 39 ponds had been identified with jaundice. Through microbiological analysis, it was shown that white spots internal organs, cholecystitis, bile duct swelling, hemorrhage, swim bladder swelling, pale gills and liver, and ulcerative disease were likely to be co-infected with jaundice. However, correlation factor analysis showed that only white spots internal organs, cholecystitis and bile duct swelling had a direct impact. Histological analysis showed that pigments were deposited between the interstitial cells of the liver, kidney and spleen. Nematode and bacteria were also recorded in the bile duct of striped catfish showing clinical signs of jaundice. The results indicated that jaundice in striped catfish is essentially a syndrome formed by multiple factors, leading to obstruction of the main bile ducts. It is also hypothesized that bacteria affecting the liver of striped catfish represent an underlying cause contributing to the development of jaundice syndrome.

Tóm tắt

Nghiên cứu xác định yếu tố liên quan đến biểu hiện bệnh lý vàng da trên cá tra (P. hypophthalmus) nuôi thâm canh tại đồng bằng sông Cửu Long. Tổng cộng 127 ao cá được khảo sát, trong đó có 22 ao cá không có dấu hiệu bị bệnh, 105 ao có cá bệnh trong đó có 39 ao cá có dấu hiệu bệnh lý vàng da. Kết quả phân tích vi sinh cho thấy, gan thận mủ, viêm túi mật, sưng cuống mật, xuất huyết phù mắt, trương bóng hơi, trắng gan, trắng mang và lở loét có khả năng nhiễm kép đối với cá tra bị vàng da; tuy nhiên, phân tích yếu tố tương quan ghi nhận chỉ gan thận mủ, viêm túi mật và sưng cuống mật có ảnh hướng trực tiếp. Phân tích mô học quan sát thấy sắc tố lắng đọng giữa kẽ tế bào gan, thận, tỳ tạng của cá tra bệnh. Giun tròn và vi khuẩn được ghi nhận trong vách ống mật. Kết quả đã chỉ ra biểu hiện vàng da trên cá tra thực chất là một hội chứng hình thành bởi nhiều yếu tố khác nhau, gây nên hiện tượng tắc ống dẫn mật chủ. Đồng thời, đưa ra giả thuyết vi khuẩn ảnh hưởng đến gan cá tra là căn nguyên tiềm ẩn tác động đến hội chứng vàng da.