XU THẾ BIẾN ĐỘNG CHẤT HỮU CƠ VÀ CHẤT DINH DƯỠNG CHÍNH CỦA ĐẤT CÁT BIỂN BỊ ẢNH HƯỞNG BỞI KHÔ HẠN TẠI VÙNG DUYÊN HẢI NAM TRUNG BỘ

Abstract

This study was conducted to assess the current status and trends in the variability of soil organic matter (SOM) and the total content of major nutrients (nitrogen, phosphorus, potassium) in coastal sandy soils affected by arid conditions in the provinces of Khanh Hoa, Ninh Thuan, Binh Thuan, located in Vietnam's South - Central Coast. A total of 160 topsoil samples (0 – 20 cm) were collected from various districts and analyzed for SOM, total nitrogen (N), phosphorus (P), potassium (K) contents. These results were compared to the baseline soil standards established in 2005 for the region. The findings indicated that SOM content in the study area predominantly ranged from low to medium levels (0.48 – 3.45%), with over 60% of samples exhibiting mild to moderate depletion. More than 90% of soil samples had total nitrogen content classified as low to medium, with approximately 84% showing a decline in total nitrogen levels. Additionally, 53.15% of samples were identified as having low total phosphorus content, with Khanh Hoa province standing out with 90% of samples in the low category. About 27% of the samples showed a reduction in total phosphorus levels. Potassium content was low in 35% of samples, medium in 50.97% and high in only 13.80%. Compared to the 2005 baseline, an average of 20% of sandy soil samples across the study area experienced a reduction in total potassium content. Sandy soils in Khanh Hoa province exhibited a greater tendency for depletion in SOM and total nutrient content compared to those in Ninh Thuan and Binh Thuan provinces. The degradation of organic matter and total nutrients necessitates the implementation of integrated measures to maintain and restore soil quality for sustainable agricultural production.

Tóm tắt

Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá hiện trạng và xu thế biến động chất hữu cơ và hàm lượng tổng số các chất dinh dưỡng chính trong đất cát biển bị ảnh hưởng bởi khô hạn tại các tỉnh: Khánh Hoà, Ninh Thuận, Bình Thuận, khu vực duyên hải Nam Trung bộ. Tiến hành phân tích 160 mẫu đất tầng mặt (0 - 20 cm) với các chỉ tiêu: Hàm lượng tổng số của chất hữu cơ, nitơ (đạm), phốt pho (lân) và kali, sau đó so sánh với tiêu chuẩn đất nền năm 2005 của khu vực nghiên cứu. Kết quả cho thấy, tại khu vực nghiên cứu, hàm lượng chất hữu cơ trong đất cát biển chủ yếu ở mức nghèo đến trung bình  (0,48 -  3,45%), với trên 60% tỷ lệ số mẫu bị suy giảm ở mức nhẹ và trung bình. Hơn 90% số mẫu có hàm lượng nitơ tổng số nằm ở mức nghèo đến trung bình, khoảng 84% số mẫu bị suy giảm hàm lượng nitơ tổng số. Có tới 53,15% số mẫu có hàm lượng phốt pho tổng số được phân cấp ở mức thấp, đặc biệt ở tỉnh Khánh Hoà có tới 90% số mẫu ở mức thấp và khoảng 27% số mẫu bị suy giảm hàm lượng phốt pho tổng số. Khoảng 35% số mẫu có hàm lượng kali tổng số ở mức nghèo, 50,97% ở mức trung bình và 13,80% ở mức giàu. So với nền đất năm 2005, trung bình trên toàn khu vực khảo sát có 20% số mẫu đất cát biển bị suy giảm hàm lượng kali tổng số ở các mức khác nhau. Đất cát biển ở tỉnh Khánh Hoà có xu hướng suy giảm hàm lượng chất hữu cơ và các chất dinh dưỡng tổng số cao hơn so với đất tại tỉnh: Ninh Thuận và Bình Thuận. Tình trạng suy giảm chất hữu cơ và chất dinh dưỡng tổng số đòi hỏi cần triển khai các biện pháp tổng hợp nhằm duy trì, phục hồi đất phục vụ sản xuất nông nghiệp bền vững.