NGHIÊN CỨU NHÂN GIỐNG CÁC DÒNG VÔ TÍNH TRÀM TRÀ (Melaleuca alternifolia Maiden & E. Betche ex Cheel) A32.23 VÀ A26.218 BẰNG KỸ THUẬT NUÔI CẤY IN VITRO

Abstract

Melaleuca alternifolia is a species that have essential oil rich in terpinene-4-ol. Melaleuca alternifolia A26.218 and A32.23 clones of have high content and quality of essential oils, recognized as technically advanced varieties by the Ministry of Agriculture and Rural Development. To quikly provide these clones into production, it is necessary to continue research and perfect in vitro propagation technique. The results of in vitro propagation of these clones showed that shoots expland were disinfested with Javel 5% for 10 minutes (the portion of clean sprouted explants is 74.44 - 77.78% after 3 culture weeks. The most appropriate medium for create shoot cluster is MS* (the concentration of NH₄NO₃ in MS* media is half MS media) + 1.0 mg/l BAP + 0.2 mg/l kinetin + 0.1 mg/l NAA (with 98.9 - 100% created shoot cluster, coefficient shoot multiplication of 5.05 - 5.16 times, 1.56 - 1.61 cm shoot height after 4 weeks of tissue culture). The most appropriate medium for stimulating shoot growth is MS* + 0.5 mg/l kinetin + 1.0 mg/l BAP + 0.1 mg/l NAA, the shoot jars is shaded for first one week, then illuminated at 1000 lux for remainder of the culture cycle (with 96.7 - 100% effective shoot rate, 2.58 - 2.71 cm shoot height, the shoot with good quality, after 4 weeks of tissue culture). The rooting medium is MS* + 1.0 mg/l IBA (96.7 - 98.9% rooting shoots, 4.17 - 4.73 roots per shoot, 1.59 - 1.65 cm root length after 3 weeks of tissue culture). In vitro plantlet of Melaleuca alternifolia clones are growed on substrate of 30% hunk rice husk and 70% of soil from layer B (rate of survival tree was 94.4 - 95.6%, with 25.23 - 25.70 cm height of tree, good quality tree after 3 months culture in nursery).

Tóm tắt

Tràm trà (Melaleuca alternifolia Maiden & E. Betche ex Cheel) là loài có thể sản xuất tinh dầu giàu terpinen-4-ol. Các dòng vô tính Tràm trà A26.218 và A32.23 có hàm lượng và chất lượng tinh dầu cao đã được Bộ Nông nghiệp và PTNT công nhận là giống tiến bộ kỹ thuật. Để đưa nhanh các giống có triển vọng này vào sản xuất cần tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện kỹ thuật nhân giống in vitro. Kết quả nhân giống in vitro các dòng vô tính Tràm trà A26.218 và A32.23 cho thấy: Khử trùng mẫu chồi bằng Javel 5% trong thời gian 10 phút (với tỷ lệ mẫu sạch nảy chồi đạt 74,44 - 77,78% sau 3 tuần nuôi cấy). Môi trường thích hợp tạo cụm chồi là MS* (nồng độ NH₄NO₃ giảm đi 1/2 so với MS) + 1,0 mg/l BAP + 0,2 mg/l kinetin + 0,1 mg/l NAA với tỷ lệ mẫu tạo cụm chồi đạt 98,9 - 100%, hệ số nhân chồi 5,05 - 5,16 lần; chiều cao chồi 1,56 - 1,61 cm sau 4 tuần nuôi cấy). Môi trường kích thích tăng trưởng chồi là MS* + 0,5 mg/l kinetin + 1,0 mg/l BAP + 0,1 mg/l NAA với chế độ che sáng hoàn toàn trong 1 tuần đầu, sau đó chiếu sáng 1.000 lux (cho tỷ lệ chồi hữu hiệu đạt 96,7 - 100%, chiều cao chồi đạt 2,58 - 2,71 cm, chồi có chất lượng tốt sau 4 tuần nuôi cấy). Môi trường ra rễ thích hợp là MS* + 1,0 mg/l IBA (với tỷ lệ chồi ra rễ 96,7 - 98,9%, số rễ trên chồi từ 4,17 - 4,73, chiều dài rễ từ 1,59 - 1,65 cm sau 3 tuần nuôi cấy). Cây mô các dòng vô tính Tràm trà A26.218 và A32.23 được cấy vào giá thể gồm hỗn hợp 30% trấu hun + 70% đất tầng B sàng kỹ (đạt tỷ lệ cây cây sống 94,4 - 95,6%, chiều cao cây đạt 25,23 - 25,70 cm và chất lượng cây tốt sau 3 tháng ra ngôi ở vườn ươm).