NGHIÊN CỨU VI NHÂN GIỐNG CÂY LƯỢC VÀNG (CALLISIA FRAGRANS LINDL.) VÀ SỰ TÍCH LŨY OLEANOLIC AXIT TRONG MÔ NUÔI CẤY

Abstract

The Luoc vang tree (Callisia fragrans Lindl.) needs research to develop valuable medicinal resources in the tropics. The active ingredients of the Luoc vang plant have great value in inhibiting the growth of cancer cells, helping to increase cell resistance and stimulating cell regeneration. Sprouts from vegetative stem nodes are used as culture samples. On MS medium supplemented with 2 mg/l BA, the rate of shoot regeneration from stem nodes is 82%. Cultivation creates shoot clusters on medium supplemented with 1 mg/l BA + 0.5 mg/l NAA for 1.46 shoots/sample. Rapid multiplication of shoots on medium supplemented with 1 mg/l BA + 0.5 mg/l IBA gave 5.87 shoots/sample after 4 weeks of culture. Shoots were cultured to form roots on medium supplemented with 0.5 mg/l IBA, with an average number of roots reaching 30 roots/bud and an average root length of 3 cm in 4 weeks of culture. Acclimatized shoots on clean soil substrate has a high survival rate, good growth, tree height reaches more than 15 cm after 2 months of care. MS basic medium supplemented with a combination of 2 mg/l 2.4D + 1 mg/l kinetin gave the best callus formation results, reaching 76% after 18 days of culture. Callus was cultured on MS medium supplemented with 1 mg/l 2.4D and 0.5 mg/l kinetin giving a growth index of 4.49. Analysis of active ingredients showed an accumulation of saponin (oleanolic acid) in callus (0.96 μg/mg) and shoots in vitro (0.23 μg/mg).

Tóm tắt

Cây Lược vàng là một trong những nguồn dược liệu để chữa trị các bệnh như: Nhiễm trùng, thoái hóa khớp, bỏng... Cây có chứa các hoạt chất có giá trị trong việc ức chế sự phát triển các tế bào ung thư, giúp tăng sức đề kháng tế bào và kích thích quá trình tái sinh tế bào. Vì vậy, cần thiết nghiên cứu nhằm bảo tồn và phát triển nguồn dược liệu quý vùng nhiệt đới. Nghiên cứu xây dựng quy trình vi nhân giống in vitro cây lược vàng và phân tích hoạt chất oleanolic axit tích lũy. Chồi nảy mầm từ đốt thân cây thực sinh được sử dụng làm mẫu nuôi cấy. Trên môi trường MS có bổ sung 2 mg/l BA, cho tỷ lệ tái sinh chồi từ đốt thân là 82%. Nuôi cấy tạo cụm chồi trên môi trường có bổ sung 1 mg/l BA + 0,5 mg/l NAA cho 1,46 chồi/mẫu. Nhân nhanh chồi trên môi trường có bổ sung 1 mg/l BA + 0,5 mg/l IBA cho 5,87 chồi/mẫu sau 4 tuần nuôi cấy. Chồi được nuôi cấy tạo rễ trên môi trường có bổ sung 0,5 mg/l IBA có số rễ trung bình đạt 30 rễ/chồi, chiều dài rễ trung bình 3 cm trong 4 tuần nuôi cấy. Thuần hóa chồi trên giá thể đất sạch có tỉ lệ cây sống cao, sinh trưởng tốt, chiều cao cây đạt hơn 15 cm sau 2 tháng chăm sóc. Môi trường cơ bản MS có bổ sung kết hợp 2 mg/l 2,4D + 1 mg/l kinetin cho kết quả tạo mô sẹo tốt nhất, đạt tỷ lệ 76% sau 18 ngày nuôi cấy. Mô sẹo được cấy truyền trên môi trường MS có bổ sung 1 mg/l 2,4D + 0,5 mg/l kinetin cho ra chỉ số sinh trưởng đạt 4,49. Phân tích hoạt chất cho thấy, có sự tích tụ saponin trong mô sẹo và chồi in vitro