PHÂN TÍCH CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN CÁC MÔ HÌNH SỬ DỤNG ĐẤT TẠI U MINH HẠ, TỈNH CÀ MAU

Abstract

The aims of the study were to analyse the factors affecting on the land use patterns at U Minh Ha, Ca Mau province. Methods of household interview, Key Informant Panel, Analytic_hierarchy_process (AHP) were used to analyse the effect factors on the land use patterns. The results were showed that the main factors (W1): The economic factor was strongest effect on land use patterns, the next was social factors and then environmental factors was lowest effect. For the sub factors (W2): total cost and total profits factors of economic group were strongest effect on the land use patterns. In group of social factors, financial capacity was strongest effect and disease increasing and biodiversity of environment group were strongest effect. For the overall level (W): the total cost, total profits and benefit factors of the economic group were strongest effect. In which, the land use patterns of double rice crop, rice - shrimp and intensive shrimp were strong effect by total cost and total profits factors; the land use patterns of double rice crop, intensive upland crops and melaleuca forests were strong effect by total profits factors; the land use patterns of double rice crop, rice - shrimp, melaleuca forests and acacia forest were strong effect by total profits factors. For social groups, financial capacity of famers factor was strong effect to double rice crop, rice - shrimp and melaleuca forests; for the environment groups, most of land use patterns were very low effect by the factors and they were not big difference among land use patterns. 

Tóm tắt

Nghiên cứu phân tích ảnh hưởng các yếu tố tác động đến mô hình sử dụng đất (MHSDĐ) tại U Minh Hạ, Cà Mau. Phương pháp phỏng vấn nông hộ và chuyên gia, phân tích thứ bậc (AHP) được áp dụng trong nghiên cứu. Trong yếu tố chính (W1), yếu tố kinh tế ảnh hưởng mạnh nhất đến hầu hết các MHSDĐ, kế đến là yếu tố xã hội và môi trường. Đối với yếu tố phụ (W2), yếu tố chi phí và lợi nhuận thuộc nhóm kinh tế có ảnh hưởng mạnh trong các MHSDĐ. Về xã hội, tiềm lực tài chính có mức ảnh hưởng mạnh nhất trong các MHSDĐ. Về môi trường, sự gia tăng dịch bệnh, giảm đa dạng sinh học có ảnh hưởng nhiều nhất. Ảnh hưởng toàn cục (W), thì chi phí, lợi nhuận, hiệu quả đồng vốn là có ảnh hưởng mạnh nhất. Trong đó, MHSDĐ lúa 2 vụ, lúa tôm và chuyên tôm bị ảnh hưởng mạnh bởi yếu tố tổng chi phí và lợi nhuận; MHSDĐ lúa 2 vụ, chuyên rau và tràm bị ảnh hưởng mạnh bởi tổng lợi nhuận; MHSDĐ lúa 2 vụ, lúa tôm, tràm và keo lai lại bị ảnh hưởng mạnh bởi hiệu quả đồng vốn. Kế đến là khả năng tài chính của nông hộ ảnh hưởng mạnh nhất đến MHSDĐ lúa 2 vụ, lúa tôm và tràm. Nhóm môi trường có mức ảnh hưởng đều thấp và không khác biệt lớn giữa các MHSDĐ.