KHÁI QUÁT VỀ NGHIÊN CỨU CÁ DI CƯ BẰNG PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH THÀNH PHẦN HÓA HỌC TRONG ĐÁ TAI VÀ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG Ở VIỆT NAM

Abstract

Otolith microchemistry is becoming more and more popular around the world because of its advantages over other methods in terms of budget and time frame. Although otoliths have been used for fish aging, biological characteristics, and morphology of otoliths in Vietnam, studies on fish migrations by otolith microchemistry relatively is limited for different reasons. In fact, otolith microchemistry is a cost-effective and powerful tool to elucidate fish life-history. Otolith microchemistry is able to determine: (1) fish spawning grounds; (2) fish migration routes; (3) habitat pollution; (4) fish origins from stocking or from the wild; (5) dispersal of fish larvae and fry. Otolith microchemistry is a relatively new research tool in Vietnam but it is full of potential and completely applicable in Vietnam. Objectives of this paper are to introduce to scientists most basic information about this research tool and its potential application in Vietnam. Hopefully, readers find this paper helpful and be able to apply this tool for their studies, contributing to sustainable fisheries resources in Vietnam.

Tóm tắt

Nghiên cứu các chất hóa học vi lượng trong đá tai ngày càng trở nên phổ biến trên thế giới vì có lợi thế hơn so với các phương pháp khác về kinh phí cũng như thời gian. Mặc dù đá tai đã được sử dụng để xác định tuổi, đặc điểm sinh học và hình thái đá tai ở Việt Nam, nhưng nghiên cứu cá di cư dựa vào đá tai còn khá hạn chế vì nhiều nguyên nhân khác nhau. Thực tế nghiên cứu các chất hóa học vi lượng trong đá tai là một công cụ hữu hiệu và đầy tiềm năng trong nghiên cứu cá di cư. Công cụ này có thể được sử dụng để xác định: (1) bãi đẻ của cá; (2) đường di cư; (3) ô nhiễm môi trường; (4) nguồn gốc của cá do thả bổ sung hay tự nhiên; và (5) phát tán của cá bột và cá con. Đây là lĩnh vực tương đối mới ở Việt Nam nhưng hoàn toàn có thể áp dụng ở Việt Nam. Mục tiêu của bài báo nhằm giới thiệu một số thông tin cơ bản về công cụ nghiên cứu này và khả năng ứng dụng ở Việt Nam; tạo ra những ý tưởng nghiên cứu độc đáo, góp phần vào việc bảo vệ nguồn lợi thủy sản bền vững ở Việt Nam cũng như trong khu vực.