HIỆN TRẠNG QUẦN THỂ CÁC LOÀI LINH TRƯỞNG THUỘC HỌ KHỈ (Cercopithecidae) TẠI VƯỜN QUỐC GIA PÙ MÁT, TỈNH NGHỆ AN

Abstract

The study program on status of primate species in Pumat National Park was carried out in 2020. In the study, the data was collected using transect survey method and interviews with local people. According to the results of field surveys, six primate species of the family Cercopithecidae living in Pu Mat National Park have been recorded, including: Stump-tailed macaque (Macaca arctoides), Assamese macaque (Macaca assamensis), Pig-tailed macaque (Macaca leonina), Rhesus macaque (Macaca mulatta), Phayre’s leaf monkey (Trachypithecus phayrei) and Red-shanked douc (Pygathrix nemaeus). The total number of kilometres walked is 524.7 km. Stump-tailed macaque is the most commonly encountered species with an average of 0.04 groups/km (0.179 individuals/km), Rhesus macaque are 0.013 groups/km (0.112 individuals/km) and Pig-tailed macaque are 0.015 groups/km (0.057 individuals/km). Phayre’s leaf monkey, Assamese macaque and Red-shanked langur have an average encounter rate of 0.006 groups/km (0.065 individuals/km), 0.008 groups/km (0.038 individuals/km), and 0.011 groups/km (0.044 individuals/km), respectively. The survey program was conducted in 11 areas in the core zone of Pu Mat National Park and the results showed that Khe Choang area had the highest number of species with 5 primate species recorded, while Khe Yen area did not record any species. 4 primate species were recorded in the areas of Khe Nghen, Pu Xam Liem, Tam Hop and 3 species were observed in the remaining areas, including Khe Bu, Khe Thoi, Khe Bung, Khe Chat - Khe Ngoa. No primate species recorded in khe Yen area. The primate species of family Cercopithecidae were observed in 5 different types of forest habitats in Pu Mat National Park. While at altitudes below 800 metres the highest number of primate species were recorded in low-impact primary forest habitats with 6 primate species recorded, at altitudes above 800 metres only 5 species were recorded. There are 3 primate species have been observed in mixed wood-bamboo forest habitats. The results have also shown that there are 5 threats that directly affect primate populations in Pu Mat National Park including: illegal hunting, illegal non-timber products collecting, cattle grazing, habitats loss caused by forest fires and road constructions.

Tóm tắt

Nghiên cứu được thực hiện trong năm 2020, sử dụng các phương pháp phỏng vấn và điều tra theo tuyến để thu thập số liệu. Kết quả nghiên cứu đã ghi nhận sự có mặt của 6 loài linh trưởng thuộc họ Khỉ (Cercopithecidae) đang sinh sống tại Vườn Quốc gia Pù Mát (VQG) gồm: Khỉ mặt đỏ (Macaca arctoides), Khỉ mốc (Macaca assamensis), Khỉ đuôi lợn (Macaca leonina), Khỉ vàng (Macaca mulatta), Voọc xám (Trachypithecus phayrei) và Chà vá chân nâu (Pygathrix nemaeus). Loài có chỉ số phong phú cao nhất là Khỉ mặt đỏ (0,040 đàn/km, 0,179 cá thể/km), tiếp đến là Khỉ vàng (0,013 đàn/km, 0,112 cá thể/km), Khỉ đuôi lợn (0,015 đàn/km, 0,057 cá thể/km), Chà vá chân nâu (0,011 đàn/km, 0,044 cá thể/km), Khỉ mốc (0,008 đàn/km, 0,038 cá thể/km) và thấp nhất Voọc xám (0,006 đàn/km, 0,065 cá thể/km). Số loài nghiên cứu ghi nhận được nhiều nhất ở khu vực Khe Choăng (5 loài), tiếp đến là các khu vực Khe Nghẹn, Pù Xám Liệm và Tam Hợp (mỗi khu vực có 4 loài), Khe Bu, Khe Thơi, Khe Búng, Khe Chát - Khe Ngọa (mỗi khu vực có 3 loài), Cao Vều và Khe Kèm (mỗi khu vực có 1 loài). Không ghi nhận được loài nào ở Khe Yên. Các loài linh trưởng họ Khỉ phân bố ở 5 dạng sinh cảnh khác nhau, tập trung nhiều nhất là ở các sinh cảnh rừng thường xanh ít bị tác động ở độ cao dưới 800 m (6 loài), rừng thường xanh ít bị tác động ở độ cao trên 800 m (5 loài) và rừng hỗn giao cây gỗ - tre nứa (3 loài). Có 5 mối đe dọa ảnh hưởng đến các loài linh trưởng, gồm: săn bắt các loài động vật hoang dã, khai thác lâm sản ngoài gỗ, làm đường giao thông, cháy rừng và chăn thả gia súc.