ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ CỦA MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP CẢI TẠO ĐẤT NHIỄM MẶN ĐIỀU KIỆN THÍ NGHIỆM TRONG NHÀ LƯỚI

Abstract

The study was conducted in greenhouse condition to determine (1) time duration and volume of water for desalination; (2) desalination ability of rain water, river water, domestic supply water and (3) desalination ability of CaCO₃ and KNO₃. The three experiments were arranged consecutively in a completely randomized design with five replications. The soils were collected from shrimp-grass systems in Ca Mau and Bac Lieu province with characteristics of high EC of 21.33-27.3 mS/cm. The soaking period of 28-35 days at a ratio of water:soil is 2.7: 1.0 (v/w) can reduce salinity level from 13.7‰ to 4.2-4.5‰ with the effective desalination rate of 65.0-69.7%. However, the highest efficiency of soil desalination can achieve at 56 days flooding with a salinity decreased from 17.5‰ (equivalent to EC of 27.26 mS/cm) to 2.6-2.7‰ (equivalent to EC of 4.00-4.23 mS/cm). There is no significant between river water, rain water anđ domestic supply water in term of saline soil reclamation. However, the use of CaCO₃ and KNO₃ can also reduce 51.0%  and 47.8% of salinity in saline soil after 42 days, respectively. In practical situation of the studied soils, the methods of soaking soil in the period of 1-2 months in combination of CaCO₃ are recommended. Soil after reclamation by this method can meet the requirement of salinity for growing some salinity tolerant varieties of rice for time saving and better efficiency for desalination process in the shrimp-grass systems.

Tóm tắt

Nghiên cứu thực hiện trong điều kiện nhà lưới nhằm xác định: (1) thời gian và thể tích nước rửa mặn; (2) khả năng rửa mặn của nước mưa, nước sông, nước máy; (3) khả năng giảm mặn của CaCO₃ và KNO₃. Ba thí nghiệm được bố trí kế thừa và bố trí theo thiết kế hoàn toàn ngẫu nhiên với 5 lần lặp lại cho mỗi nghiệm thức. Đất thí nghiệm được lấy từ mô hình tôm - cỏ ở Cà Mau và Bạc Liêu với EC trong đất rất cao 21,33-27,3 mS/cm. Kết quả nghiên cứu cho thấy, thời gian 28-35 ngày với tỷ lệ thể tích nước máy: khối lượng đất là 2,7: 1,0 có hiệu quả cao nhất, làm giảm độ mặn của đất từ 13,7‰ xuống còn 4,2-4,5‰ đạt hiệu suất giảm mặn 65,0-69,7%. Tuy nhiên, tác động rửa mặn có thể đạt cao nhất ở ngày thứ 56 với độ mặn trong đất giảm từ 17,5‰ (tương đương EC 27,3 mS/cm) xuống còn 2,6-2,7‰ (tương đương EC 4,00-4,23 mS/cm). Không có sự khác nhau về hiệu quả rửa mặn giữa nguồn nước máy, nước sông và nước mưa. Sử dụng CaCO₃ và KNO₃ có khả năng giảm tương ứng 51,0% và 47,8% độ mặn trong đất sau 42 ngày thí nghiệm. Theo điều kiện thực tế ở đất nghiên cứu, để tiết kiệm thời gian rửa mặn và đạt hiệu quả trong mô hình tôm - cỏ thì nên ngâm đất rửa mặn khoảng 1-2 tháng kết hợp với bón CaCO₃ và sau đó xả nước ra khỏi ruộng thì có thể trồng một số giống lúa chịu mặn trên nền ruộng.