NHÂN GIỐNG EX VITRO CÂY BÍ KỲ NAM (Hydnophytum formicarum Jack) TẠI TỈNH KIÊN GIANG

Abstract

Hydnophytum formicarum is a plant species on the list of endangered genes (EN) in Vietnam. Seedlings are only regenerated by germination from seeds when the mother plant flowers, produces fruit and disperses in the forest. The seeds of Hydnophytum formicarum in the wild have a very low germination rate and are difficult to collect (because the seeds are small, parasitic on host plants far from the ground). Propagate Hydnophytum formicarum for the purpose of preserving ex situ genes as well as providing seedlings for medicinal plants inside and outside the province. The study results showed that the H3 substrate (30% coir: 30% vermicompost: 40% perlite) had the percentage of live shoots (56.67%) and the cutting sample is the part of the stem that has sleeping buds Hydnophytum formicarum for the survival rate of 80% after 30 days of follow-up. The rooting stimulant is IAA at a concentration of 1000 µg/L, resulting in a rooting rate of 76.67%. This study was successful when propagating Hydnophytum formicarum ex vitro with a high rate, contributing to providing valuable medicinal seedlings for transplantation for the conservation of Hydnophytum formicarum of genes and further, conservation planting right in natural conditions.

Tóm tắt

Bí kỳ nam là loài thực vật nằm trong danh mục bảo tồn gen thuộc nhóm nguy cấp (EN) tại Việt Nam. Cây giống chỉ được tái sinh do sự nảy mầm từ hạt khi cây mẹ ra hoa, tạo quả và phát tán trong rừng. Hạt Bí kỳ nam trong tự nhiên có tỷ lệ nảy mầm rất thấp và khó thu hái (vì hạt nhỏ và sống trên cây chủ, cách xa mặt đất) nên việc nhân giống nhân tạo từ hạt không hiệu quả. Nhân giống cây Bí kỳ nam phục vụ công tác bảo tồn gen chuyển vị cũng như cung cấp cây giống cho các vườn cây thuốc trong và ngoài tỉnh là yêu cầu được đặt ra. Kết quả nghiên cứu cho thấy, giá thể H3 (30% xơ dừa, 30% phân trùn quế, 40% đá perlite) có tỷ lệ sống sau 30 ngày theo dõi của chồi ngọn là 56,67%, mẫu cành Bí kỳ nam là 80%. Chất kích thích ra rễ là IAA ở nồng độ 1.000 µg/L cho kết quả tỷ lệ ra rễ là 56,67% sau 180 ngày. Nghiên cứu đã nhân giống Bí kỳ nam ex vitro thành công với tỷ lệ cao góp phần cung cấp cây giống dược liệu quý để trồng chuyển vị phục vụ công tác bảo tồn gen cây Bí kỳ nam, tiến tới trồng bảo tồn ngay trong điều kiện tự nhiên.