SỬ DỤNG ẢNH LANDSAT TRONG PHÂN TÍCH BIẾN ĐỘNG LỚP PHỦ ĐẤT GIAI ĐOẠN 2010-2025 TẠI ĐẶC KHU PHÚ QUỐC, TỈNH AN GIANG VÀ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SỬ DỤNG ĐẤT HIỆU QUẢ

Abstract

Phu Quoc has experienced rapid urbanization and tourism development, increasing pressure on land-cover conversion. This study assessed land-cover changes in the Phu Quoc Special Zone during 2010-2025. Landsat 5 and Landsat 8 imagery was classified using Random Forest on Google Earth Engine, integrating NDVI, NDBI and MNDWI. The land-cover state of each pixel at four time points was encoded as a 2010-2015-2020-2025 sequence, thereby tracking the sequence of changes at the same location rather than merely comparing individual pairs of time points. This approach identified three types of change-persistence, conversion and land-cover recovery-and determined the number of transitions across the three periods. Overall accuracy for 2010, 2015, 2020 and 2025 was 87.6%, 92.5%, 91.3% and 98.1%, respectively, with corresponding Kappa coefficients of 0.83, 0.89, 0.88 and 0.97. Forest cover remained unchanged over 27,189.57 ha, equivalent to 89.17% of its 2010 area; the corresponding persistence rates for built-up land and vegetation were 36.92% and 10.07% , respectively. Only 2.96% of the forest-cover area was converted to built-up land by 2025, while approximately 1,553.31 ha were restored. Pixels with no transitions covered 32,815.75 ha, accounting for 57.99% of the total natural area, pixels undergoing 1-3 transitions were concentrated along the central-western corridor, the southern part of the island and the northern coastal areas. The study proposes prioritizing the protection of stable forest-cover areas, restoring degraded and converted areas and controlling built-up development in areas with high numbers of pixel-level transitions.

Tóm tắt

Đặc khu Phú Quốc có tốc độ đô thị hóa và phát triển du lịch nhanh, làm gia tăng áp lực chuyển đổi lớp phủ đất. Nghiên cứu đánh giá biến động lớp phủ đất tại đặc khu Phú Quốc giai đoạn 2010-2025. Ảnh Landsat 5 và Landsat 8 được phân loại bằng Random Forest trên Google Earth Engine, tích hợp NDVI, NDBI và MNDWI. Trạng thái lớp phủ của từng pixel tại bốn thời điểm được mã hóa theo chuỗi 2010-2015-2020-2025, qua đó theo dõi trình tự biến đổi tại cùng một vị trí thay vì chỉ so sánh từng cặp thời gian. Cách tiếp cận này xác định ba dạng biến động gồm: Duy trì, chuyển đổi và phục hồi lớp phủ, đồng thời xác định số lần chuyển đổi qua ba giai đoạn. Độ chính xác tổng thể năm 2010, 2015, 2020 và 2025 lần lượt là 87,6%, 92,5%, 91,3% và 98,1%, với hệ số Kappa lần lượt 0,83; 0,89; 0,88 và 0,97. Lớp phủ rừng duy trì 27.189,57 ha, tương đương 89,17% diện tích năm 2010; đất xây dựng và thảm thực vật duy trì lần lượt 36,92% và 10,07%. Chỉ 2,96% diện tích lớp phủ rừng chuyển sang đất xây dựng vào năm 2025, trong khi khoảng 1.553,31 ha được phục hồi. Có 32.815,75 ha pixel không chuyển đổi, chiếm 57,99% diện tích tự nhiên, các pixel chuyển đổi 1-3 lần tập trung tại hành lang trung tâm - phía Tây, Nam đảo và ven biển Bắc đảo. Nghiên cứu đề xuất ưu tiên bảo vệ khu vực lớp phủ rừng ổn định, phục hồi khu vực suy giảm và chuyển đổi, đồng thời kiểm soát phát triển xây dựng tại các vùng có số lần chuyển đổi pixel cao.