QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT, PHÂN MẢNH RUỘNG ĐẤT VÀ QUYẾT ĐỊNH QUẢN LÝ SẢN XUẤT TRONG CANH TÁC LÚA MIỀN TRUNG VIỆT NAM

Abstract

This study examines the relationships between land use rights, land fragmentation, farm management decisions, and rice production outcomes in Central Vietnam. The analysis is based on a dataset of 2,583 rice plots belonging to 1,131 farming households across three provinces: Ha Tinh, Thua Thien - Hue and Dak Lak. The results show that land use rights and land fragmentation are associated with the way farming households organize production, as reflected in decisions regarding irrigation, fertilizer use, and cultivation intensity. However, after controlling for relevant production conditions, land use structure no longer maintains a statistically significant relationship with rice yield and production value. In contrast, production management factors, particularly irrigation systems, show stronger associations with production outcomes. The study contributes to a better understanding of the role of land use rights and land fragmentation in shaping production organization among smallholder farming systems, while also providing policy implications for land management and agricultural development.

Tóm tắt

Nghiên cứu phân tích mối quan hệ giữa quyền sử dụng đất, mức độ phân mảnh ruộng đất, các quyết định quản lý sản xuất và kết quả canh tác lúa tại miền Trung Việt Nam. Phân tích được thực hiện trên bộ dữ liệu gồm 2.583 thửa ruộng thuộc 1.131 hộ nông dân tại 3 tỉnh (trước sát nhập): Hà Tĩnh, Thừa Thiên - Huế và Đắk Lắk. Kết quả cho thấy, quyền sử dụng đất và mức độ phân mảnh ruộng đất có ảnh hưởng tới cách nông hộ tổ chức sản xuất, thể hiện qua các quyết định về tưới tiêu, sử dụng phân bón và cường độ canh tác. Tuy nhiên, sau khi kiểm soát các điều kiện sản xuất liên quan, cấu trúc sử dụng đất không còn duy trì mối liên hệ có ý nghĩa thống kê với năng suất và giá trị sản xuất. Ngược lại, các yếu tố quản lý sản xuất, đặc biệt là hệ thống tưới, cho thấy mối liên hệ rõ rệt hơn với kết quả canh tác. Nghiên cứu góp phần làm rõ vai trò của quyền sử dụng đất và phân mảnh ruộng đất trong việc định hình cách nông hộ tổ chức sản xuất trong các hệ thống nông nghiệp quy mô nhỏ, đồng thời cung cấp một số gợi ý cho quản lý đất đai và phát triển nông nghiệp.