CÔNG NGHỆ TÍNH TOÁN DỰ BÁO LŨ VÀ TRUYỀN TIN PHỤC VỤ XÂY HỆ THỐNG CẢNH BÁO SỚM LŨ VÀ NGẬP LỤT CHO TỈNH QUẢNG TRỊ VÀ VÙNG LÂN CẬN

Abstract

The article presents the construction of a decision support software system serving the flood and inundation early warning system for Quang Tri province and neighboring areas, aiming to improve disaster response capacity. The system applies hydrological and hydraulic mathematical models (MIKE NAM, HEC-ResSim, MIKE11, MIKE Flood) to simulate 282 flood scenarios combined from weather patterns and reservoir operating conditions, water level information on the river system, tide level at estuaries. The warning software uses a decision tree algorithm to interpolate flood maps from rainfall forecast data, water levels on the river system, reservoirs and estuary tides. The software is a tool to support forecasting results quickly for forecasters to overcome the limitations of model calculation time. The software has pre-calculated a combination of scenarios, thereby overcoming the limitations of mathematical modeling expertise of operators in disaster prevention and control work. In addition, the technology of transmitting warning messages via WebGIS platform and mobile applications helps people easily access warning information via the Internet and smartphones in severe flood conditions, helping to respond to natural disasters more effectively.

Tóm tắt

Nghiên cứu xây dựng công nghệ dự báo, cảnh báo lũ và ngập lụt gồm hệ thống phần mềm hỗ trợ ra quyết định cảnh báo sớm lũ và ngập lụt cho tỉnh Quảng Trị và vùng lân cận, nhằm nâng cao năng lực ứng phó thiên tai. Công nghệ được xây dựng sử dụng các mô hình toán thủy văn - thủy lực (MIKE NAM, HEC-ResSim, MIKE11, MIKE Flood) đã mô phỏng 282 kịch bản lũ kết hợp từ các hình thế thời tiết và điều kiện vận hành hồ chứa, thông tin mực nước trên hệ thống sông, thủy triều vùng cửa sông. Phần mềm cảnh báo sử dụng thuật toán cây quyết định để nội suy các bản đồ ngập lụt từ dữ liệu dự báo mưa, mực nước trên hệ thống sông, các hồ chứa và thủy triều vùng cửa sông. Công nghệ này hỗ trợ đưa ra kết quả tính toán dự báo một cách nhanh chóng cho dự báo viên khắc phục hạn chế về thời gian tính toán của mô hình. Kết quả tính toán sẵn của các tổ hợp các kịch bản do đó khắc phục được hạn chế về năng lực tính toán mô hình toán của người tác nghiệp trong công tác phòng, chống thiên tai (PCTT). Ngoài ra, công nghệ truyền tin cảnh báo qua nền tảng WebGIS và ứng dụng di động, giúp người dân dễ dàng tiếp cận thông tin cảnh báo qua internet và điện thoại thông minh trong điều kiện lũ lụt khắc nghiệt, giúp ứng phó thiên tai hiệu quả hơn.